Ik heb niet echt een favoriete schrijver, maar Thomas Pynchon komt wel dicht in de buurt bij die titel. Ik heb nog lang niet alles van de beste man gelezen, maar zijn vertelstijl is zo authentiek en zijn humor spreekt me zo aan dat ik zijn boeken tot nu toe alleen maar met ongelooflijk veel plezier heb gelezen. Inmiddels is Pynchon 88 jaar oud, maar toch heeft hij ons nog eens verblijd met een nieuwe (en laatste?) roman.
Shadow Ticket speelt zich af tijdens de jaren ’30 van de vorige eeuw. Hicks McTaggart is een privédetective die de opdracht krijgt om de dochter van de eigenaar van een kaasimperium op te sporen. Van de Grote Depressie in de Verenigde Staten belandt McTaggart in het Hongarije van de jaren dertig waar de politieke spanningen steeds verder oplopen. Hij ontmoet vele kleurrijke figuren, stuit op nieuwe vraagstukken en vergeet bijna waarvoor hij nou eigenlijk naar Hongarije gekomen is.
Pynchon-light?
Naar Pynchon-maatstaven is Shadow Ticket een stuk minder omvangrijk dan veel van zijn andere romans. Ik lees op verschillende plekken dat het hier om Pynchon-light zou gaan, maar hoewel er geen honderden personages de revue passeren en er geen uitvoerige wetenschappelijke verhandelingen aan te pas komen, vond ik het plot toch weer ouderwets onnavolgbaar. Het kostte me best wat moeite om de avonturen van Hicks bij te houden en ook de schrijfstijl van Pynchon behoort niet tot de makkelijkste. Ben je op zoek naar een instap-Pynchon, dan zou ik eerder Vineland (1990) of Inherent Vice (2009) aanraden.
Al is het ingewikkelde karakter van de meeste van zijn boeken nu net wat Pynchon zo bijzonder en goed maakt. Ook in Shadow Ticket vinden we – naast de moeilijkheid – veel kenmerkende ingrediënten die zijn boeken zo heerlijk maken. Pynchon zet met verve de wereldgeschiedenis naar zijn hand waarbij de opwinding over veranderende tijden wederom enorm invoelbaar is. Verder zijn er natuurlijk veel liedjes, veel vreemde personages die vreemde dingen doen, absurdistische dialogen en een alomtegenwoordig wantrouwen jegens machtsinstituties. Het plezier spat er weer aan alle kanten af en ik heb meerdere keren hard moeten lachen. (Mijn favoriete woordgrap was ‘jew jitsu’ als synoniem voor krav maga).
Lichte teleurstelling
En toch voelde het lezen van Shadow Ticket aan als een lichte teleurstelling. Toegegeven, mijn verwachtingen waren misschien iets te hooggespannen en misschien was ik ook niet helemaal in de juiste stemming om echt moeite te willen doen om Pynchon te lezen, maar ik merkte tijdens het lezen dat ik minder gegrepen werd door het mysterie en het avontuur dan ik gewend ben van deze schrijver.
Shadow Ticket is onmiskenbaar Pynchon en ook met deze roman bewijst de Amerikaanse auteur dat hij een van de meest unieke stemmen binnen de hedendaagse literatuur is. Waar echter bij de andere werken die ik van hem las al zijn gekke, bijzondere manieren van een verhaal vertellen in dienst stonden van een opwindende zoektocht, vond ik die zoektocht hier niet zo heel erg boeiend. De personages fascineerden me wat minder en de vreemde wendingen die het verhaal neemt vond ik minder prikkelend dan ik van Pynchon gewend ben. Het interesseerde me eigenlijk nauwelijks welke ontdekkingen Hicks deed in zijn zoektocht en hoe hij zijn opdracht tot een einde zou brengen.
Bovengemiddeld goed
Ook zonder enorm gegrepen te worden door het mysterie uit deze roman bleef er nog veel goeds over. Zo heb ik wederom genoten van de manier waarop Pynchon dit verhaal vertelt, maar de constante verwondering die ik normaal heb tijdens het lezen van Pynchon bleef dit keer uit. Dat maakt Shadow Ticket nog steeds tot een bovengemiddeld goed boek, maar als ik iets wil herlezen van deze auteur, zal ik niet snel teruggrijpen naar deze – waarschijnlijk laatste – roman van deze grote schrijver.