Het gaat goed met de vampierroman. Las ik enkele weken geleden nog het geweldige Tandenjager, de afgelopen week stond in het teken van Hungerstone van Kat Dunn. Ik sloeg nog niet helemaal aan op de omschrijving ‘lesbische vampiers’, maar al bij de eerste pagina’s verdween mijn scepsis als sneeuw voor de zon. Want wat een geweldig boek is dit.
Lenore zit vast in een liefdeloos huwelijk met staalmagnaat Henry. Ze verhuizen naar landhuis Nethershaw, maar onderweg naar het huis zijn ze getuigen van een koetsongeluk. Carmilla is het grote slachtoffer en ze krijgt onderdak bij Lenore en Henry. Carmilla echter ontwricht de toch al verzuurde relatie tussen Lenore en Henry en maakt iets in Lenore wakker. Dat ontwaken zal echter verstrekkende gevolgen hebben.
Horrorgehalte
Het horrorgehalte ligt niet al te hoog in Hungerstone; het gaat hier niet om bloeddorstige vampieren die zoveel mogelijk slachtoffers maken en zoveel mogelijk bloed laten vloeien. Deze roman is vooral heel erg existentieel van karakter. De vampier dient in dit verhaal als een tegenwicht tegen de christelijke moraal, waar vooral vrouwen, en in het bijzonder Lenore, slachtoffer van zijn. De vampier in dit verhaal staat voor vrijheid, voor loskomen van dat wat er van je verwacht wordt en kiezen voor wat je zelf wil, ongeacht wat de omgeving daarvan vindt.
Door dit existentiële karakter was ik eigenlijk gelijk om. Dit verhaal speelt zich in het verleden, in een tijd dat het voor vrouwen nog een stuk moeilijker was dan vandaag de dag om hun eigen gang te gaan, maar ik denk dat er ook vandaag de dag nog steeds een flink spanningsveld kan bestaan, voor zowel mannen als vrouwen (en alles erbuiten en ertussenin), tussen dat wat je wil en dat wat je omgeving van je verwacht. En soms ook tussen dat wat je wil en dat wat je van jezelf verwacht. Wat dat betreft is dit een tijdloos verhaal dat uitnodigt om zelf ook eens serieus te overdenken of jij eerder een Lenore of een Carmilla – of een beetje van beide – bent.
Sympathie
Lenore is een karakter waar je direct al sympathie voor voelt, doordat zo krachtig overgebracht wordt hoe ze met de jaren haar eigen gevangenis gecreëerd heeft. Bovendien zit ze gevangen in een lichaam dat het voor haar moeilijker maakt om aan de hoge eisen van haar man – en ook een beetje van zichzelf – te voldoen. Zo is op de eerste pagina te lezen: “My body is my enemy, and I will use every weapon in my arsenal against it…” Lenore is doodongelukkig, maar ze heeft geen alternatief voor haar lijden. Totdat Carmilla in haar leven komt.
Lenore maakt een enorme ontwikkeling door, maar het knappe is dat Dunn dit proces met enorm veel geduld beschrijft. Meerdere keren denk je dat Lenore het licht heeft gezien, maar vervalt ze toch weer in oude gewoonten en angsten. Het is een langzaam proces en het is heel bijzonder om te merken dat wanneer Lenore niet meer terug kan naar haar oude leven, maar moet kiezen voor dat wat zij zelf wil, het leven absoluut niet makkelijker is geworden. Dunn laat echt prachtig zien dat een leven waarin je voor jezelf kiest minstens zo ingewikkeld is als een leven dat voor jou bepaald wordt.
Niet meer te wensen
De stijl is bovendien geweldig. De zinnen zijn vaak kort, simpel en zeer direct. Regelmatig gebruikt Dunn woorden die niet meer van deze tijd zijn, maar die er wel voor zorgen dat je je waant in het Engeland van de industriële revolutie. Er zijn heel veel mooie, quotable passages te vinden in Hungerstone, maar mijn favoriete zinnen zijn de volgende: “It is terrible to be alive. But it is worse to be dead to ourselves.”
Dunn weet heel overtuigend een vervlogen periode tot leven te wekken. Dat zit hem niet alleen in het taalgebruik, maar ook in de levens die Lenore en Henry leven, vol jachtpartijen, Henry’s werk in de industrie en de manier waarop beiden naar elkaar, het leven en hun werk kijken. Maar vooral zit het hem in de beschrijvingen van landhuis Nethershaw, waar je je een heel levendige voorstelling van kunt maken en dat met zijn vervallenheid en een eindeloze hoeveelheid kamers veel weg heeft van wat we ons voorstellen bij een spookhuis. Het draagt zeker bij aan de bijzonder sfeervolle vertelling die Hungerstone is.
Met een zekere scepsis begon ik aan deze roman, maar dit was echt op alle vlakken geweldig. Zowel qua stijl als qua inhoud was dit echt heel erg goed. Vrachtladingen sfeer, sterke karakters, mooie zinnen en uitnodigingen tot zelfreflectie: als lezer kan ik eigenlijk niets meer wensen dan wat ik kreeg van Hungerstone.