Jacqueline Duurland – Filosofisch Gestemd: Reflecties op het Gevoelsleven (2025)

Geen Boeiende Inzichten

Filosofisch Gestemd
Land:
Uitgeverij:
Jaar:
Bladzijde:
De filosofie bestudeert van oudsher het denken van de mens, maar onze gedachtes zijn onlosmakelijk verbonden met onze gevoelens en emoties. Hoe werkt dat in ons hoofd en in ons hart? Plato, Descartes en de stoïcijnen vonden dat emoties ons afleiden van het pad van het logische denken. Andere filosofen – ook veel hedendaagse – staan meer in verbinding met ons emotionele leven en laten zien hoe denken en voelen samengaan in ons mens-zijn. In 'Filosofisch Gestemd' bespreekt Jacqueline Duurland tal van stemmingen en gevoelens. Aan de hand van filosofen en schrijvers vanaf de oudheid tot nu onderzoekt ze onder meer boeiende perspectieven op liefde en vriendschap, essentiële ingrediënten van jaloezie en rouw, de eeuwigdurende fascinatie met woede en de rekbaarheid van normaliteit. Duurland wisselt filosofische overpeinzingen af met persoonlijke beschouwingen volgens de receptuur van Aristoteles: ‘Aan de hand van het specifieke begrijpt men het universele.’

Veel dank aan uitgeverij Boom voor het recensie-exemplaar.

Er was een tijd dat de filosofie zo ver als mogelijk wegbleef van emoties. Die tijden zijn veranderd en tegenwoordig wordt toch wel aangenomen dat ons gevoelsleven en ons denken constant op elkaar inwerken. Het is dus behoorlijk zinnig en interessant om de verschillende emoties eens onder de loep te nemen. In Filosofisch Gestemd: Reflecties op het Gevoelsleven onderzoekt Jacqueline Duurland verschillende emoties aan de hand van wat filosofen uit het verleden hierover schreven. Onderhoudend, maar ook wat oppervlakkig.  

Ieder hoofdstuk uit Filosofisch Gestemd is gericht op een bepaalde emotie. Zo komen onder meer woede, angst en liefde voorbij, maar ook thema’s als waanzin en normaal zijn, reizen en mode komen langs. Duurland onderzoekt deze verschillende aspecten van het gevoelsleven door te rade te gaan bij filosofische teksten. Daar voegt ze regelmatig ook haar eigen commentaar aan toe.

Interesse

Het gevoelsleven interesseert mij in zeer grote mate, want ik heb nooit geloofd dat wij louter rationele wezens zijn die hun gevoelsleven met een druk op de knop uit en aan kunnen zetten. Ik vind het daarom ook jammer dat veel filosofie – ook vandaag de dag – nog steeds doet alsof ons gevoelsleven niet bestaat of er niet toe doet. Wat had ik dan ook zin om in dit boek te beginnen, waarbij ik diepgravend onderzoek verwachtte naar onze emoties en de wisselwerking tussen dat gevoelsleven en ons denken.

Wat dat betreft viel Filosofisch Gestemd me toch wat tegen. Het is best leuk om te lezen wat filosofen te zeggen hadden over bepaalde emoties, maar veel van deze citaten en theorieën kwamen nog steeds zeer rationeel op me over en gingen daarbij naar mijn idee toch voorbij aan het gevoelsleven. Daar komt bij dat het commentaar van Duurland op deze ideeën vrij oppervlakkig bleef.

Middelmaat

Ik heb dan ook helaas geen boeiende inzichten verkregen door dit boek. Het feit dat zaken als reizen en mode ook een eigen hoofdstuk hebben geeft mij bovendien de indruk dat Duurland bepaalde thema’s maar heeft toegevoegd omdat het anders wel een heel dun boekje zou worden. Dat deze thema’s raken aan het gevoelsleven snap ik wel, maar om ze in een boek op te nemen dat gaat over het gevoelsleven vind ik nogal vergezocht, zeker als de link tussen deze thema’s en onze emoties nauwelijks wordt gelegd.

Filosofisch Gestemd bleek een boek over het gevoelsleven dat nauwelijks echt over het gevoelsleven gaat. Het is prima geschreven en leest lekker weg, maar eigenlijk is het enige dat is blijven hangen het citaat over dat dode vrouwen gelukkig vrouwen zijn. Daar heb ik smakelijk om gelachen, maar dat is niet genoeg om dit werk boven de middelmaat uit te tillen.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.